۱۰:۲۳:۴۵ - چهارشنبه ۸ دی ۱۳۹۵
سد خدا آفرین، تولد مغانی دیگر
نشریه ‘نوید سحر’ در آخرین شماره خود مطلبی با عنوان ‘سد خدافرین ،تولد مغانی دیگر’ به قلم هادی صباغی منتشر کرده و به یکی از مگاپروژه های اجرایی در شمال استان پرداخته است.

‘ لزوم مهار آبهای روی زمین از زمانی مطرح شد که با نظر کارشناسان، ایران با بحرانی بنام کمبود آب روبرو شد. این نهضت که از زمان دولت سازندگی با اجرای پروژه های بزرگ سد سازی کلید خورده بود، در دولتهای بعدی هم کم و بیش پیگیری شد و سدهای بزرگی در سطح کشور ساخته شد.
استان اردبیل هم به جهت قرار گرفتن در نوار مرزی با کشور آذربایجان، این پروسه را شامل بود، ولی مثل همیشه در مقام عمل و اختصاص منابع مالی، این استان در محرومیت قرار گرفت و از بودجه های اختصاصی به آن، هیچ تنوری گرم نشد و پروژه های مشابه و حتی بسیار کم اهمیت تر در سطح کشور منابع بیشتری جذب کردند و برای اردبیل همان ته مانده ها اختصاص یافت. بخصوص در دولت قبل که منابع سرشار حاصل از فروش نجومی نفت را در اختیار داشت، بازهم اردبیل در محدودیت و محرومیت قرار گرفت و آنگونه که باید، برخوردار نشد.
با روی کار آمدن دولت تدبیر امید به ریاست دکتر روحانی و تعیین دکتر خدابخش به عنوان یک تکنوکرات با تجربه در مسند مدیریت دولت محلی، لزوم نگاه کلان به اردبیل در رئوس برنامه های دکتر خدابخش و تیم مدیریتی و اقتصادی اش قرار گرفت و چهار مگاپروزه بزرگ برای جبران کاستی های سالهای گذشته کلید خورد.
یکی از این مگاپروژه ها، مهار آبهای مرزی استان و بهره برداری از عایدات این مهار این آبها بود. این پروژه در کنار مسائل حساس با اهمیت امنیتی که داشت، یک تدبیر بسیار حیاتی برای آینده استان بشمار میرفت و همین عامل باعث شد تا در کنار تلاش همگانی برای کسب منابع ویژه برای این پروژه ها از طریق منابع وزارت نیرو، یک حرکت ویزه هم صورت گرفت و آن کسب اعتبارات ویژه از صندوق توسعه با دستور ویژه مقام معظم رهبری بود که به یکباره پروژه را دچار تحول کرد و از حالت رکود و سکون، به حالت حرکت درآورد.
در این مقال قصد داریم تا کمی درباره یکی از این پروژه های مهار بنام سد خداآفرین بیشتر بدانیم:
سد خداآفرین که فاز یک مطالعاتی آن از سال ۵۴ آغاز شده است، از سال ۸۳ استارت خورد و از سال ۸۷ وارد فاز اجرایی شد. این پروژه که در مساحتی به بزرگی ۷۴ هزار هکتار که ۶۲ هزار هکتار آن در استان اردبیل و ۱۲ هزار هکتار آن در استان آذربایجانشرقی اجرا می شود، با توانایی ذخیره بالغ بر ۱/۶۰۰ میلیون متر مکعب آب، یکی از بزرگترین پروژه های سدسازی کشور است. این پروژه از سال ۸۳ تا ۹۲ با اعتباری بالغ بر ۱۶۹ میلیارد تومان، ۱۸ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. پروژه بعد از اختصاص منابع مالی ویژه از صندوق توسعه از سال ۹۳، با مدیریت شرکت آب منطقه ای اردبیل، سرعت گرفت و در حال حاضر با پیشرفت فیزیکی بالای ۵۰ درصدی با اعتباری بالغ بر ۵۰۰ میلیارد تومان، در حال اجراست. این در حالیست که براساس نظر کارشناسان پروژه، هر درصد پیشرفت فیزیکی این پروژه، ۱۴ میلیارد تومان هزینه دارد.
پروژه سد خدا آفرین که قرار است در سال ۹۶ آبگیری شود، با اتمام آن، در پایاب خود بالغ بر ۶۲ هزار هکتار از زمین های دیم منطقه را به آبی تبدیل خواهد نمود. ایجاد باغات و کشت و صنعت های بزرگ و به طَبع آن صنایع تکمیلی و وابسته و مجتمع های دامپروری و گوشتی بزرگ، پیش بینی ایجاد ۶۰ هزار فرصت شغلی مستقیم و غیر مستقیم را در این مگاپروژه محتمل می کند. ضمن اینکه ساماندهی و اسکان بالغ بر ده هزار خانوار عشایر منطقه و ایجاد فرصت های مناسب برای بهره مندی این خانوارها از عواید پروژه، از دیگر اهداف این پروژه است.
این پروژه که در سال جاری (۹۵) بالغ بر ۴۰۰ میلیارد تومان اعتبار جذب شده دارد، در بخش ساخت کانالهای اصلی که ۹۲ کیلومتر آن در استان اردبیل قرار دارد، با اتمام یا در شرف اتمام قرار گرفتن حدود ۷۰ کیلومتر آن، پیش بینی می شود که در سال ۹۶ کاملا به اتمام رسیده و آماده تحویل گردد. این در حالیست که همزمان با شرکت آب منطقه ای، جهاد کشاورزی استان هم با منابع کافی مالی در حال اجرای شبکه های فرعی پروژه می باشد که در حال حاضر بالغ بر ۲۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته و با سرعتی که در اجرای آن وجود دارد، تا پایان سال ۹۶ به مرحله اتمام خواهد رسید. مضافا اینکه ۱۲ هزار هکتار قرار گرفته در استان آذربایجانشرقی هم به سرعت در حال اجراست.
از کل اراضی شامل در پایاب این پروژه، ۴۰ هزار هکتار در منطقه پارس آباد و اصلاندوز و ۲۲ هزار هکتار در منطقه جعفرآباد قرار دارد که پس از پایان، منطقه مغان را دچار تحول عظیمی در تمامی زمینه ها خواهد نمود.
همزمان با این پروژه عظیم، سدهای دیگری هم در سطح استان برای مهار آب های استان در دست اجراست. از این پروژه ها، ۱۹ پروژه در دست اجرا و ۱۹ پروژه که در مرحله مطالعاتی قرار دارد. از جمله آن می توان به سد کیوی با اعتبار ۴۵ میلیارد تومان و پیشرفت فیزیکی ۹۵ درصد که آبگیری شده و در مرحله تملک اراضی و آماده سازی برای افتتاح است. سد بفراجرد که در مرحله نهایی آماده سازی برای آبگیری است. سد احمدبیگلو در مشگین شهر که با پیشرفت فیزیکی بالای ۶۰ درصد، ۲۲۰۰ هکتار از اراضی این شهرستان را تحت پوشش خواهد داشت و همزمان شبکه انتقال آب آن برای تامین آب شرب شهر مشگین شهر به سرعت در حال اجراست. سد امارت با پیشرفت فیزیکی ۵۰ درصد و سد تازه کند در گرمی برای تامین آب شرب شهر گرمی که همگی این سدها تا پایان سال ۹۶ به مراحل پایانی خود خواهد رسید. از سوی دیگر مطالعات طرح سد هشتجین هم که طرح مطالعاتی آن به پایان رسیده و اجرای آن هم به زودی آغاز خواهد شد.
مجموع این پروژها یعنی انقلابی در بخش کشاورزی و دامپروری استان که اولین محور توسعه استان است و قطعا آینده درخشانی را برای استان در تمامی زمینه ها از کشاورزی و دامپروری گرفته تا صنایع تکمیلی و وابسته که حجم عظیمی از فرصت های شغلی را برای مردم منطقه و استان متصور می کند.
به هرحال این مقال سعی نمود تا بصورت اجمالی، دورنمایی از مگاپروژه سد خداآفرین و پایاب آن و تعدادی دیگری از پروژه های مشابه را در معرض دید و قضاوت عمومی قرار دهد. همه ما دغدغه توسعه استان را داریم و قطعا همتی بلند از مدیریت عالی استان و تیم اجرایی و اقتصادی آن این توسعه را سرعت و قدرت بیشتری داده است. خداآفرین مغان دیگری را متولد خواهد کرد و منافع آن علاوه بر منطقه زرخیز مغان و مردم بلند همت آن، برای استان اردبیل هم جهشی بزرگ رقم خواهد زد. باشد تا شاهد رشد و شکوفایی بیش از پیش آن باشیم.
خبرنگار: یعقوب شاددل **ایرنا

تازه های خبر
آمار وبسایت
  • بازدید امروز: 538
  • بازدید دیروز: 2273
  • کل بازدیدها: 682472
وب لوکس موسسه خیریه آرزو وب لوکس وب لوکس وب لوکس وب لوکس
چندرسانه اي